‘پەنەوازا گرڎ لایەنە سۆسیالیستەکې جە پارادایمو ئۆجالانی بیاوانە’

ڕامېیار عومەر ئاگن ئەرەیاۋناش، پارادایمو ڕابەر ئاپۆی پەنەوازا جە ڕووەو تاریخی، کۊمەڵایەتی و فەلسەفییۆ درکش پنە بکریۊ و واتش، “پڕۆسەو ئاشتی و گلێرگەو دیموکراتیکی و ئەنتێگراسیۆنی پەنەوازا جە لایەنو لایەنە سۆسیالیستەکاوە درکش پنە بکریۊ.”

عومەر ئاگن

ئەندامو وەڵینو کۆمیتەو مېیانو پارتی کۆمۆنیستو تورکیای (TKP MK) عومەر ئاگن جە بارەو تێڕوانینو “ئاشتی و گلێرگەو دیموکراتیکو” ڕابەر ئاپۆی پەی ئاژانسو هەواڵو فوراتی (ANF) قسەش کەرڎێ و ئاماژەش پانەیە کەرڎ، کە پەنەوازا پارادایمەکە تەنیا جە ڕوو تیۆرییۆ هۊرسەنگنایش پەی نەکریۊ، جە ڕوو کۊمەڵایەتیچۆ پەنەوازا درکش پنە بکریۊ و جابەجا بکریۊ.

عومەر ئاگن ئەرەیاۋناش، پارادایمو ڕابەر ئاپۆی پەنەوازا بە شکڵێوە گرڎیی جە لایەنو لایەنە سۆسیالیستەکاوە درکش پنە بکریۊ و واتش، “پەی ئانەی گلێرگە چی فکرەیە یاوۊنە، هامکاریی ڕۆشنبیر و لایەنە دیموکراتیکەکا گرنگا. وەختێو جەماوەر و خەڵکی جە تیۆری میاوۊنە و درکش پنە مکەرۊ، مەبۊنە پەی هێزێوە ماددی. بێگومان گەلو کورڎی بە تایبەتی بە نەریتو ئەوەکۊشای ئی ٥٠ ساڵەو ۋېیەرڎەی بیەن بە هێزێوە ماددی و جەماوەری. گەل بەهۆکارو جابەجاکەردەی تیۆریێوە هەنگامېوە گۊرېش نا.”

ئاگن ئەرەیاۋناش، کە پارادایمو کورڎی جە تورکیانە، کورڎەسانەنە، ۋەرکۊتوو مېیامینینە و فرە یاگێ جەهانینە قسەش سەرو مکریۊ و واتش، “جە لایەنو شارەزایاوە قسێش سەرو مکریۊ. ئا ڕۆشنبیرې کە ساحیبو خەڵاتو نۆبڵیا، پشتیوانیش مکەرا و قسێش سەر مکەرا. جە لایەنو هونەرمەڼاوە قسێش سەر مکریۊ. یانی بیەن بە ڕۆژەڤێوە ۋەرفراوان؛ ڕاستەوخۆ بیەن بە ڕۆژەڤێوە ڕامېیاری.”

جە درێژەو قسەکاشەنە ئاگن پارادایمو تەڤگەرو ئازادیی کورڎیش بە شکڵو “ئاشتی، گلێرگەو دیموکراتیکی و ئەنتێگراسیۆنو دیموکراتیکی” پێناسەکەرد و واتش، “سەرەتا چەمکو ئاشتی و تێڕوانینو ئاشتییانەی. پەنەوازا چانەیە بیاومێ کە ئاشتی ماناش چێشەنە و مەخسەدو تەڤگەرو ئازادیی کورڎی جە ئاشتی چێشا.”

مەخسەد و داواو تەڤگەرو ئازادیی کورڎی و هێزە دیموکراسییەکا چنەیاواینە و گلێرگەین، کە پێکئامایە دیموکراتیکە جیاوازەکې تایبەتمەندییەکاشا بپارێزنا و بتاوا وېشا ڕاوەبەرا. عومەر ئاگن ئاماژەش پانەیە کەرڎ، کە پەی بەدیئامای ئاشتی، مەرجا کە پێکئامێوە دیموکراتیک بۆ و واتش، “گرنگتەرین هێماو بەدیئامای ئاشتی، پێکئامێوە دیموکراتیکیا، یانی کۆنفیدرالیزمو دیموکراتیکی.”

ئاگن واتش، ڕێکوستەی دیموکراتیک، کۆنفیدرالیزمو دیموکراتیک و دۊڵەت-نەتەوە یاگەگیرو یۊترینینێ و واتش، “دۊڵەت-نەتەوە چېر تاکڕەوی کاپیتاڵیزمینە ئەرەمەرزیان. گرڎ دۊڵەت نەتەوەکې چانەیە سەرچەمە گېرا؛ یانی کۆنفیدراڵیزم، فیدراڵیزم، خودموختاری و گرڎ شکڵێوە جە ڕێکوستەی دۊڵەتی، چېر تاکڕەویی سەردەمو کاپیتاڵیزمینە.

ئانەی کە چې پەنەوازا جە پارادایمو کورڎی فېرېش بیمێ ئانەنە؛ جیای ئی پێکئامایە و ڕێکوستەیا، ناناوەندیبییەی دیموکراتیک ڕێکوستەیێوەنە کە چنەشەنە گرڎ کەسێوە متاوۊ وېش وېش ڕاوەبەرۊ، وەختێو وېچیش ڕاوەبەرد، هامکاری دروست مەبۊ، یانی بەهای تازې دروست مکەرۊ، جە دەورو ئی بەها تازانە بەرهەمئاردەی ڕووەمڎۊ. ئینە بە مانای نیارە و بناغەو ئابووری مێ.

سەرو چەمکو ئەنتێگراسیۆنیچۆ عومەر ئاگن ئەرەیاۋناش، “یەرەم چێو ئەنتێگراسیۆنەنە، ئەنتێگراسیۆنو دیموکراتیکیا. ئا ئەنتێگراسیۆنە کە تەڤگەرو ئازادیی کورڎی باسش مکەرۊ و ئنەی ئێمە چنەش میاومێنە ئانەنە، کە تاونایۊ بیەیش نەبۊ. تاونایۊ پڕۆسێوە فشار و زۆرداری، کە پەی دلېنەبەردەی فرەڕەنگی بەکارمێ یاخود ‘ئەوەفاڕیای بە خوازیاری’ مسەپنۊ.

بێگومان ئەنتێگراسیۆن پێسە و تێڕوانینێوە پەنەوازا درکش پنە بکریۊ کە فرەڕەنگی مپارێزنۊ، بەهای تازې بەرهەممارۊ و جە دەورو ئی بەهایانە ڕێبازە دیموکراتیکەکېش میاونۊ ئایەندەی.”

ئاگن ئاماژەش پانەیە کەرڎ، کە ئەنتێگراسیۆنو دیموکراتیکیچ تەنیا بە نامې پێکئامێوە دیموکراتیکی متاوۊ پێ دی و واتش، “تاوەکو ئاشتی نێ دی، پێکئامێوە کۆنفیدراڵی دیموکراتیک نمەیۊدی، ئەر جە یاگێ شێوازو خودموختاری، ئا فیدراڵییې کە کاپیتاڵیزم یاخود دۊڵەت-نەتەوە وەشېشا کەردېنێ، پێکئامێوە دیموکراتیک نەمەرزیا، ئەنتێگراسیۆن نمەیۊدی. ۋەر جە گرڎ چێوێ پەنەوازا دۊڵەت دیموکراتیک ببۊ، گرڎ پێکئامایە دژە-دیموکراتیکەکې وېش بفاڕۊ. ئینەیچ بە سەرجەنۊ بەرهەمئاردەیۊ وېش جە دلېو سیستەمو دیموکراتیکینە بۊ. پەنەوازا پی جۊرە جە ئەنتێگراسیۆنو دیموکراتیکو تەڤگەرو ئازادیی کورڎی بیاومێنە.”